به گزارش اخبار جهادی، در آستانه انتخابات پارلمانی اسرائیل در ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، مسئله مسئولیتپذیری در قبال وقایع ۷ اکتبر و نحوه تحقیق درباره عملکرد دولت و نهادهای امنیتی، به یکی از محورهای اصلی رقابتهای انتخاباتی تبدیل شده است؛ موضوعی که اکنون در کنار مسائل امنیتی، سربازی اجباری حریدیها و مسئله تشکیل ائتلاف آینده، شکاف میان بنیامین نتانیاهو و مخالفانش را عمیقتر کرده است. رسانه اسرائیلی Ynet نیز گزارش داده که احزاب در هفتههای منتهی به انتخابات در حال بازسازی فهرستهای خود و جذب چهرههای جدید هستند.
بر اساس نظرسنجی «کان نیوز»، در سناریویی که دولت آینده به رهبری احزاب اپوزیسیون کنونی تشکیل شود، ۲۸ درصد از پاسخدهندگان تشکیل یک کمیسیون تحقیق رسمی دولتی درباره وقایع ۷ اکتبر را مهمترین تصمیم اولیه چنین دولتی دانستهاند. این موضوع در شرایطی وارد فضای انتخاباتی شده که ائتلاف کنونی به رهبری نتانیاهو از سازوکاری متفاوت برای تحقیق درباره وقایع ۷ اکتبر حمایت کرده است. پارلمان اسرائیل در ۶ ژوئیه طرح تشکیل سازوکاری جایگزین برای کمیسیون تحقیق رسمی دولتی را در قرائت نخست تصویب کرد؛ اقدامی که با مخالفت احزاب اپوزیسیون مواجه شده است.
این شکاف اکنون مستقیماً وارد ترکیب فهرستهای انتخاباتی مخالفان نتانیاهو نیز شده است. Ynet گزارش داده حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل، شماری از چهرههای امنیتی و اجتماعی را جذب کرده است. حزب مشترک نفتالی بنت و یائیر لاپید نیز چهرههایی مانند ژنرال بازنشسته نوام تیبون را وارد فهرست خود کرده؛ فردی که پس از ۷ اکتبر در کارزار تشکیل کمیسیون تحقیق رسمی حضور داشته است.
آیزنکوت از لیکود عبور کرد
جدیدترین نظرسنجی «کان نیوز» که پس از انتخابات درونحزبی لیکود منتشر شده، نشان میدهد حزب «یاشار» آیزنکوت با ۲۴ کرسی به بزرگترین حزب تبدیل شده و لیکود نتانیاهو با ۲۳ کرسی در جایگاه دوم قرار گرفته است. «کان» همچنین گزارش کرده که آیزنکوت در رقابت بر سر مقبولیت برای نخستوزیری نیز در هفتههای اخیر توانسته در برخی سناریوها از نتانیاهو پیشی بگیرد.
این روند فقط به نظرسنجی «کان» محدود نیست. Ynet در بررسی فضای انتخابات نوشته است که حزب آیزنکوت در بیشتر نظرسنجیهای اخیر به بزرگترین حزب تبدیل شده است. افزایش حمایت از آیزنکوت در ماههای اخیر همزمان با کاهش قدرت انتخاباتی برخی دیگر از احزاب اپوزیسیون، بهویژه ائتلاف بنت و لاپید، رخ داده است؛ مسئلهای که نشان میدهد بخشی از رشد او فعلاً ناشی از جابهجایی رأی درون اردوگاه مخالف نتانیاهو است و نه الزاماً انتقال گسترده رأیدهندگان راستگرا به اپوزیسیون.
رقابت فقط میان نتانیاهو و آیزنکوت نیست
در اردوگاه مخالفان نتانیاهو نیز هنوز مسئله رهبری حل نشده است. آیزنکوت، نفتالی بنت، یائیر لاپید، آویگدور لیبرمن و یائیر گولان هر کدام بخشی از آرای مخالف دولت را در اختیار دارند. آیزنکوت پیشتر اعلام کرده است که به اعتقاد او رهبر بزرگترین حزب در بلوک مخالف باید نامزد نخستوزیری باشد و بنت، لیبرمن، لاپید و گولان را شرکای بالقوه تشکیل دولت معرفی کرده است.
در جناح راست نیز رقابت پیچیدهتر شده است. علاوه بر لیکود، احزاب ایتامار بنگویر و اسموتریچ برای حفظ آرای راست تلاش میکنند و ظهور فهرستهای جدید میتواند بخشی از این آرا را پراکنده کند. شبکه ۱۲ اسرائیل نیز گزارش داده است که عوفر وینتر، فرمانده سابق ارتش که در حال ورود به سیاست است، به نزدیکان خود گفته در صورت قرار گرفتن در موقعیت تعیینکننده برای تشکیل اکثریت ۶۱ نفره، حاضر است از نتانیاهو حمایت کند. فضای رسانهای اسرائیل به همین دلیل تنها حول سؤال «کدام حزب اول میشود؟» نمیچرخد، بلکه محاسبه اینکه هر بلوک در نهایت چند کرسی قابل استفاده برای تشکیل دولت خواهد داشت، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
نتانیاهو نیز پس از انتخابات درونحزبی لیکود وارد مرحله تازهای از کارزار شده است. رسانه Ynet گزارش داده بخشی از مکانهای قابل انتخاب فهرست لیکود برای نامزدهایی در نظر گرفته شده که نخستوزیر امکان تعیین آنها را دارد؛ همزمان رقابت داخلی شدید برای قرار گرفتن در جایگاههای انتخابشونده جریان داشته است.
تحلیل؛ ۲۸ درصد را نباید با «میزان حمایت از کمیسیون» اشتباه گرفت
نخستین نکته در تفسیر نظرسنجی «کان» این است که عدد ۲۸ درصد به معنای آن نیست که فقط ۲۸ درصد اسرائیلیها از تشکیل کمیسیون تحقیق رسمی درباره ۷ اکتبر حمایت میکنند. پرسش مطرحشده درباره اولویت نخست دولت احتمالی اپوزیسیون بوده است. بنابراین انتخاب کمیسیون تحقیق از سوی بیش از یکچهارم پاسخدهندگان، آن هم در رقابت با مجموعهای از مسائل امنیتی، اقتصادی و اجتماعی، نشان میدهد موضوع پاسخگویی درباره ۷ اکتبر همچنان وزن سیاسی بالایی دارد.
این مسئله میتواند به سود آیزنکوت تمام شود. او هم سابقه ریاست ستاد کل ارتش را دارد و هم کارزار خود را تا حد زیادی بر تصویر «مدیریت حرفهای، امنیت و بازسازی اعتماد به نهادهای دولتی» بنا کرده است. جذب رئیس پیشین شاباک، افسران بازنشسته و فعالان مرتبط با مطالبات پس از ۷ اکتبر نیز این تصویر را تقویت میکند. با این حال، برتری ۲۴ به ۲۳ کرسی در نظرسنجی «کان» فاصلهای نیست که بتوان از آن نتیجه گرفت تغییر دولت قطعی شده است.
چالش اصلی اپوزیسیون حتی در صورت اولشدن آیزنکوت، ریاضیات ائتلافی است. Ynet پیشتر نیز نوشته بود که بدون احتساب احزاب عربی، هیچیک از دو اردوگاه الزاماً اکثریت مطمئن ۶۱ کرسی را در اختیار ندارد؛ از همین رو نتانیاهو تلاش میکند این پیام را برجسته کند که آیزنکوت یا بنت برای تشکیل دولت ناچار خواهند شد به حمایت احزاب عربی متکی شوند. در سوی مقابل، احزاب اپوزیسیون تلاش دارند انتخابات را به همهپرسی درباره عملکرد دولت پس از ۷ اکتبر، سربازی حریدیها و نحوه اداره کشور تبدیل کنند.
در مجموع، فضای انتخاباتی کنونی اسرائیل را میتوان رقابتی در سه سطح دانست: نبرد نتانیاهو و آیزنکوت برای تبدیلشدن به محور دولت آینده؛ رقابت درونی اپوزیسیون برای تعیین رهبر بلوک ضدنتانیاهو؛ و نبرد احزاب کوچکتر برای عبور از حدنصاب و تغییر موازنه ۶۱ کرسی. در این میان، مسئله ۷ اکتبر از یک موضوع امنیتی و تاریخی به یک مسئله مستقیم انتخاباتی تبدیل شده و بحث درباره اینکه «چه کسی مسئول است و چه کسی باید تحقیق کند» احتمالاً تا روز رأیگیری یکی از خطوط اصلی کارزار باقی خواهد ماند.
انتهای پیام/
